Pytanie o autora książki „Król Lew” jest niezwykle popularne, ale jednocześnie jak się okazuje nieco mylące. Wiele osób zakłada, że za sukcesem tej kultowej opowieści stoi literacki pierwowzór, jednak prawda jest inna. Oryginalna historia, która podbiła serca milionów widzów na całym świecie, narodziła się na ekranie, a nie na kartach powieści. W tym artykule wyjaśnię ten kontekst, wskażę prawdziwych twórców stojących za fabułą oraz przybliżę, kto odpowiada za liczne książkowe adaptacje dostępne na rynku.
Prawdziwym autorem historii „Króla Lwa” jest zespół scenarzystów filmu Disneya z 1994 roku
- Oryginalna historia „Króla Lwa” powstała jako film animowany Disneya w 1994 roku, a nie jako książka.
- Za twórców fabuły uważa się scenarzystów filmowych: Irene Mecchi, Jonathana Robertsa i Lindę Woolverton.
- Książki o „Królu Lwie” to adaptacje filmowe, czyli nowelizacje, tworzone przez różnych autorów (np. Justine Korman) lub zespoły redakcyjne Disneya.
- Fabuła filmu czerpała inspiracje z „Hamleta” Szekspira oraz afrykańskich legend.
- Istnieją kontrowersje dotyczące podobieństwa do japońskiego anime „Kimba, biały lew”, którym Disney oficjalnie zaprzecza.
Dlaczego proste pytanie o autora wymaga złożonej odpowiedzi?
Kiedy klienci pytają mnie o autora książki „Król Lew”, zawsze muszę wyjaśnić, że to pytanie wymaga nieco szerszej perspektywy. Większość z nas, przyzwyczajona do adaptacji filmowych popularnych powieści, automatycznie zakłada istnienie książkowego oryginału. W przypadku „Króla Lwa” jest jednak odwrotnie to film animowany Disneya z 1994 roku jest pierwowzorem, a wszelkie liczne książki, które znajdziemy w księgarniach, są jego adaptacjami. Zatem, by odpowiedzieć na to pytanie, musimy najpierw zrozumieć, kto stworzył oryginalną historię, a dopiero potem, kto przeniósł ją na papier.

U źródeł Lwiej Ziemi: Poznaj prawdziwych twórców opowieści
Rola scenarzystów Disneya: Kto napisał historię, którą pokochał świat?
Za faktycznych autorów historii, którą znamy i kochamy z „Króla Lwa”, należy uznać zespół scenarzystów oryginalnego filmu animowanego Disneya z 1994 roku. To oni, pracując w studiu Disneya, stworzyli fabułę, postaci, dialogi i ogólny kształt opowieści. Wśród głównych scenarzystów, którzy odegrali kluczową rolę w tym procesie, wymienia się Irene Mecchi, Jonathana Robertsa i Lindę Woolverton. Ich kreatywność i wizja pozwoliły na uformowanie epickiej sagi o Simbie, Mufasie i Skazie, która stała się jednym z największych sukcesów Disneya.
Od Hamleta do afrykańskich legend: Głębsze inspiracje fabuły
Chociaż scenarzyści stworzyli unikalną opowieść, nie pracowali w próżni. Fabuła „Króla Lwa” czerpie z głębokich i uniwersalnych motywów, które od wieków pojawiają się w literaturze i mitologii. Najsilniejsze podobieństwa widać do dramatu Williama Szekspira „Hamlet” motywy zdradzieckiego wuja, zabójstwa króla, wygnania prawowitego dziedzica i jego powrotu po zemstę są uderzające. Ponadto, twórcy inspirowali się również staroafrykańskimi opowieściami i legendami, takimi jak epos o Sundiacie Keicie, założycielu Imperium Mali. To połączenie klasycznych motywów z egzotycznym, afrykańskim tłem sprawiło, że historia jest jednocześnie znajoma i świeża.

„Król Lew” na papierze: Kto zatem pisze książki, które widzisz w księgarniach?
Zjawisko nowelizacji: Jak film staje się książką?
Kiedy film odnosi sukces, naturalnym krokiem jest jego adaptacja na inne media. W przypadku „Króla Lwa” mówimy o zjawisku nowelizacji (ang. *novelization*), czyli procesie przekształcania scenariusza filmowego w formę książkową. To nie jest tak, że film powstał na podstawie książki jest dokładnie odwrotnie. Książki o „Królu Lwie” to właśnie takie adaptacje, które mają na celu przybliżenie fabuły filmu czytelnikom, często młodszym, którzy jeszcze nie potrafią oglądać całego filmu lub chcą powrócić do ulubionych scen w formie czytanej. Są to więc dzieła wtórne, bazujące na oryginalnym scenariuszu.
Przegląd autorów adaptacji: Od Justiny Korman po zespoły Disneya
Na świecie i w Polsce wydano dziesiątki, jeśli nie setki, książek opartych na filmie „Król Lew”. Wśród autorów anglojęzycznych, którzy często są wymieniani w kontekście tych adaptacji, jest Justine Korman. Jej nazwisko pojawia się na wielu wydaniach dla dzieci. Jednak na polskim rynku sytuacja jest często bardziej złożona. Autor oryginalnej adaptacji nie zawsze jest wyraźnie eksponowany; zamiast tego, na okładkach często widnieje informacja, że książka powstała na podstawie filmu Disneya, a autorstwo przypisuje się zespołom redakcyjnym Disneya (np. Disney Storybook Art Team). Warto pamiętać, że w przypadku polskich wydań kluczową rolę odgrywają również tłumacze i redaktorzy, którzy dostosowują tekst do lokalnego odbiorcy.
Kogo znajdziesz na okładkach w Polsce? Przewodnik po polskich wydaniach
- Rodzaje książek: Na polskim rynku „Król Lew” pojawia się w wielu formatach. Najczęściej są to bogato ilustrowane edycje dla dzieci, krótkie opowiadania, książeczki z zadaniami, kolorowanki oraz streszczenia fabuły filmu, często w formie albumów. Rzadziej spotyka się pełnoprawne powieści, które rozwijają historię poza ramy filmu.
- Przykładowe wydawnictwa: Wśród wydawnictw, które regularnie publikują książki o „Królu Lwie” w Polsce, wyróżniają się Egmont Polska oraz Ameet. Oferują one szeroki wachlarz publikacji, od prostych książeczek dla najmłodszych po bardziej rozbudowane zbiory opowiadań.
- Charakterystyka autorstwa na polskim rynku: Jak już wspomniałem, na polskich okładkach rzadko znajdziemy nazwisko konkretnego autora adaptacji. Częściej jest to informacja o „Disney Storybook Art Team” lub po prostu „na podstawie filmu Disneya”. To pokazuje, że w przypadku tak dużych franczyz jak „Król Lew”, nacisk kładzie się na markę, a nie na indywidualnego pisarza adaptującego scenariusz.
Kontrowersje wokół autorstwa: Czy historia „Króla Lwa” jest w pełni oryginalna?
Sprawa „Kimby, białego lwa”: Oskarżenia o plagiat i stanowisko Disneya
Nie mogę pominąć jednego z najbardziej znanych kontrowersyjnych aspektów związanych z „Królem Lwem” oskarżeń o plagiat. Od premiery filmu pojawiały się zarzuty, że fabuła i postacie są uderzająco podobne do japońskiego serialu anime z lat 60. XX wieku pt. „Kimba, biały lew” autorstwa Osamu Tezuki. Fani „Kimby” wskazywali na liczne zbieżności fabularne, wizualne i tematyczne. Disney konsekwentnie zaprzecza czerpaniu inspiracji z tego dzieła, twierdząc, że podobieństwa są przypadkowe. Mimo to, dyskusja na ten temat trwa do dziś i jest jednym z najbardziej żywych przykładów debat o oryginalności w świecie animacji.
Jak kontrowersje wpływają na postrzeganie autorstwa dzieła?
Nawet jeśli Disney oficjalnie zaprzecza zarzutom, kontrowersje wokół „Kimby, białego lwa” nie pozostają bez wpływu na postrzeganie autorstwa i oryginalności „Króla Lwa”. Dla wielu odbiorców, szczególnie tych zaznajomionych z twórczością Tezuki, sprawa ta rzuca cień na twierdzenia o całkowitej innowacyjności filmu. W mojej ocenie, takie dyskusje są ważne, ponieważ zmuszają nas do zastanowienia się nad tym, co naprawdę oznacza „autorstwo” w erze globalnych inspiracji i reinterpretacji, a także jak duży wpływ mają na naszą percepcję dzieła wcześniejsze, podobne historie.
Komu więc przypisać autorstwo „Króla Lwa”? Kluczowe rozróżnienie
Dlaczego nie ma jednego autora książki „Król Lwa”?
Podsumowując, nie ma jednego, konkretnego autora książki „Król Lew” z prostego powodu: oryginalna historia nie powstała jako książka. To film animowany Disneya z 1994 roku jest pierwowzorem, a wszelkie książkowe publikacje są jego adaptacjami. Dlatego poszukiwanie jednego „autora książki” jest z góry skazane na niepowodzenie, ponieważ to nie był literacki projekt od początku.
Przeczytaj również: Kto napisał Pinokia? Prawda o Collodim i mrocznej bajce
Kluczowe rozróżnienie: Twórcy historii a autorzy adaptacji książkowych
Aby jasno odpowiedzieć na pytanie o autorstwo, musimy dokonać kluczowego rozróżnienia. Twórcami oryginalnej historii „Króla Lwa” są scenarzyści filmu animowanego Irene Mecchi, Jonathan Roberts i Linda Woolverton, którzy ukształtowali fabułę i świat przedstawiony. Natomiast autorami licznych adaptacji książkowych są różni pisarze (np. Justine Korman) oraz zespoły redakcyjne, którzy przenieśli tę historię z ekranu na papier. Obie grupy mają swój wkład w dzieło, ale w zupełnie różnych aspektach jedni tworzyli od podstaw, drudzy reinterpretowali i adaptowali. To rozróżnienie jest fundamentalne dla zrozumienia pełnego kontekstu autorstwa „Króla Lwa”.